Ιθαγενείς

Αποικιοκρατούμενοι Διανοούμενοι

8 Σχόλια

 

Η αποικιοκρατία δεν ηττήθηκε με τη νίκη των εθνικοαπελευθερωτικών κινημάτων του Τρίτου Κόσμου (νίκη Κουβανέζικης Επανάστασης, Αλγερινής, Βιετναμέζικης κα). Τα εθνικοαπελευθερωτικά κινήματα της δεκαετίας του ‘60 ήταν περισσότερο, όπως αποδείχτηκε εκ των υστέρων, ένα ανάχωμα σε μια διαδικασία (την αποικιοκρατική) που είναι σε εξέλιξη, λίγο – πολύ, από τον 13ο αιώνα. Η αποικιοκρατία μετά την αναδίπλωση της τη δεκαετία του ’60 συνεχίζει, με άλλα χαρακτηριστικά, να δυναστεύει λαούς και να καταστρέφει τις παραδόσεις τους. Ιδιαίτερα στη δεκαετία του ’90 η νεοαποικιοκρατία έδειξε το πλέον σκληρό της πρόσωπο σε μια σειρά λαούς, από το Ιράκ ως τα Βαλκάνια και τη δεκαετή προσπάθεια διάλυσης της Γιουγκοσλαβίας, για να μην αναφέρουμε το τι συμβαίνει στην Αφρική, την Νοτιανατολική Ασία και Λ. Αμερική μιας και εκεί η αποικιοκρατία ποτέ δεν έπαψε να δυναστεύει τους λαούς.

Η νεοαποικιοκρατία όμως δεν μεταχειρίζεται μόνο πολεμικές μεθόδους, άλλα και μια σειρά άλλων μέτρων από οικονομικό στραγγαλισμό και εξάρτηση έως πνευματική αλλοτρίωση και αποκοπή των λαών από την ιστορική τους μνήμη (ιδιαίτερα των περιόδων ανεξαρτησίας τους). Χρήσιμο εργαλείο σε αυτή τη διαδικασία είναι οι ντόπιοι διανοούμενοι που αναλαμβάνουν να μεταφέρουν και να κάνουν αποδεκτή την ιδεολογία και τη θέληση των αποίκων στο αποικιοκρατούμενο έθνος. Τα ανταλλάγματα που παίρνουν, πέρα από ψυχολογικά, είναι ουσιαστικά ότι έχουν την εξουσία, έως το βαθμό που τους επιτρέπουν οι αποικιοκράτες. Στο παρακάτω κείμενο παραθέτουμε αποσπάσματα γύρω από αυτού του τύπου διανοούμενους (τους αποικιοκρατούμενους, όπως τους αποκαλεί ο Fanon) από το βιβλίο του Αλγερινού ψυχιάτρου Franz Fanon «Της γης οι Κολασμένοι» . Την εντύπωση μας προκαλεί το γεγονός ότι ο τύπος διανοούμενου που περιγράφει ο Fanon είναι πολύ επίκαιρος, και ας έχουν περάσει 45 χρόνια από τότε, και μάλιστα επεκτείνεται ραγδαία. Διαβάζοντας για τους αποικιοκρατούμενους διανοούμενους του Fanon μας έρχονται στο μυαλό πολλοί Έλληνες διανοούμενοι.

Η αυταπάτη της συνύπαρξης

“Ο (αποικιοκρατούμενος) διανοούμενος, …, θα αγωνιστεί για να μπορέσουν ο άποικος και ο αποικιοκρατούμενος να ζήσουν ειρηνικά σε έναν καινούριο κόσμο. Αλλά αυτό που δεν βλέπει, ακριβώς γιατί ο αποικιοκράτης έχει εισχωρήσει μέσα του με όλες του τις μορφές σκέψης, είναι ότι ο άποικος, από τη στιγμή που εξαφανίζεται η αποικιοκρατική κατάσταση, δεν έχει πια συμφέρον να παραμείνει, να συνυπάρξει.” (σελ. 19)

Ο ατομικισμός του αποικιοκρατούμενου διανοούμενου.

“ Ο αποικιοκρατούμενος διανοούμενος είχε μάθει από τους κυρίους του ότι το άτομο πρέπει να εκφράζεται. Η αποικιοκρατικά αστική τάξη είχε χώσει, με το γουδοχέρι, στο μυαλό του αποικιοκρατούμενου την ιδέα μιας κοινωνίας ατόμων όπου ο καθένας κλειδώνεται στην υποκειμενικότητα του, όπου ο πλούτος είναι ο πλούτος της σκέψης.” (σελ. 21).

“Ο αποικιοκρατούμενος διανοούμενος επενδύει την επιθετικότητα του στην ελάχιστα καλυμμένη θέληση του να εξομοιωθεί με τον αποικιακό κόσμο. Έχει βάλει την επιθετικότητα του στην υπηρεσία των δικών του συμφερόντων, των ατομικών του συμφερόντων. Έτσι γεννιέται εύκολα μια τάξη σκλάβων απελευθερωμένων ατομικά, σκλάβων απελεύθερων. Αυτό που απαιτεί ο διανοούμενος είναι η δυνατότητα να πολλαπλασιαστούν οι απελεύθεροι, η δυνατότητα να οργανωθεί μια αυθεντική τάξη απελεύθερων.” (σελ. 35)

Αποικιοκρατούμενοι Διανοούμενοι και εξουσία.

“(Όπου η αποικιοποίηση γίνεται χωρίς το τράνταγμα ενός απελευθερωτικού αγώνα) συναντούμε τους ίδιους διανοουμένους αδιάφορους, πονηρούς, πανούργους. Συναντούμε σε αυτούς ανέπαφες τη συμπεριφορά και τις μορφές σκέψης που περιμάζεψαν στη διάρκεια της συναναστροφής τους με την αποικιοκρατική αστική τάξη. Χαϊδεμένα παιδιά της αποικιοκρατίας χθες, της εθνικής εξουσίας σήμερα, οργανώνουν τη λεηλασία των λίγων εθνικών πηγών πλούτου. Ανελέητοι, ανέρχονται με κομπίνες ή με νομιμοφανείς κλεψιές: εισαγωγές- εξαγωγές, ανώνυμες εταιρείες, παιχνίδι στο χρηματιστήριο, ωφέλεια από την τώρα εθνική μιζέρια.” (σελ. 23)

“Στον ναρκισσιστικό της μονόλογο, η αποικιοκρατική αστική τάξη, με το ενδιάμεσο των πανεπιστημίων της, είχε πραγματικά ριζώσει στο μυαλό του αποικιοκρατούμενου την ιδέα πως οι αξίες παραμένουν αιώνιες παρόλα τα λάθη που καταλογίζονται στους ανθρώπους. Φυσικά πρόκειται για τις δυτικές αξίες.” (σελ. 21)

Αποικιοκρατούμενος διανοούμενος και λαϊκό κίνημα.

“Για να αφομοιώσει την κουλτούρα του δυνάστη και για να τη ζήσει, ο αποικιοκρατούμενος χρειάστηκε να πληρώσει το αντίτιμο. Ανάμεσα σε άλλα χρειάστηκε να κάνει δικές του τις μορφές σκέψης της αποικιακής αστικής τάξης. Αυτό το διαπιστώνουμε στη δυσκολία του αποικιοκρατούμενου διανοούμενου να κάνει διάλογο. Γιατί δεν ξέρει να σβήσει τον εαυτό του μπροστά στο αντικείμενο ή στην ιδέα. Αντίθετα, όταν στρατεύεται στο πλευρό του λαού πάει από έκσταση σε έκσταση… Ο διαρκής κίνδυνος που τον παραμονεύει είναι τότε η ψευτο-λαϊκότητα. Μεταμορφώνεται σε ένα είδος φερέφωνου που επαυξάνει κάθε φράση του λαού μεταμορφώνοντας την σε πρόταση.” (σελ. 23)

Τα αποσπάσματα είναι από το βιβλίο του Franz Fanon «Της γης οι κολασμένοι» εκδόσεις Κάλβος. Ο Franz Fanon ήταν Αλγερινός ψυχίατρος που συμμετείχε ενεργά στην Αλγερινή Επανάσταση και ασχολήθηκε με την χειραφέτηση των αφρικανικών λαών.

Σεβέκ

Advertisements

8 thoughts on “Αποικιοκρατούμενοι Διανοούμενοι

  1. …Γειά σου ρε Σέβεκ με τα αντι-αποικιακά σου… Όντως, το βιβλίο αυτό είναι πολύ αξιόλογο, και δυστυχώς σήμερα δεν διαβάζεται όσο θα έπρεπε…

    …Καλή μας αρχή…

  2. Καλή σας αρχή! Αλλά δεν μας προειδοποιείτε! Το μαθαίνουμε ξαφνικά από τον σκατζόχοιρο και μας ταράζετε τις ισορροπίες… 😀

  3. Ευχαριστούμε! Καλώς ορίσατε…

    Ντιούη, Σεβέκ, Σκαντζόχοιρος, Κούμαν, Ντάμπυ, Vangelid, Μις Μαρπλ

  4. Εμπρός για διαδικτυακές κολλεκτίβες!

  5. Ευδιάθετο κουράγιο
    και καλές ιστολογιοπλεύσεις

    Μόλις το είδα στα σημερινά σχόλια
    στο ιστολόγιο Εξαποδώ

  6. Παίδες και Τσούπραι , ανοίξατε και σας προτιμήσαμε … και μας θυμήσατε τον παλιό καλό Κάλβο . Αλλά και μια αίσθηση ότι απο κοντά μας λείπουν η γενιά των 18-38 ετών , να δούμε πως θα πορευτούμε . Τουλάχιστον να καρτήσουμε την μνήμη ζωντανή, γέφυρα να γίνουμε και αν μπορέσουμε να διαβούμε το ποτάμια της μοναξιάς και των sms .

    Καλή συνέχεια, μιας και η αρχή ήταν 😉

  7. Καλορίζικοι και καλορίζωτοι, βρε! αντε να δω πότε θα βρω χρόνο να αλλαξω παλι τα λινκ…

  8. Καλορίζικο το νέο σας … τσαρδί!!! Ωραία η γραφιστική παρουσία… καλές αναγνώσεις να έχετε…

    το σκατζοχοιρίζειν εστί … απλά απαραίτητο!!!

περιμένουμε τα σχόλιά σας!

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s